Rob Jetten op de trap in Dronten

Advies van studenten naar minister-president Jetten: ‘Blijf in gesprek met jonge boeren’

Date

‘Super leuk om te gast te zijn bij Aeres Farms en Aeres Hogeschool in Dronten. Ik heb veel nieuwe inzichten gekregen in de technieken waar de studenten mee aan het werk zijn. Jullie staan te trappelen om aan de slag te gaan met een goede en gezonde voedselproductie. Het vraagt veel van de politiek om dit voor jullie mogelijk te maken’ dat was de samenvatting die minister-president Rob Jetten de studenten meegaf tijdens zijn werkbezoek woensdag 1 april in Dronten. 

Het weer kon niet beter toen minister-president Rob Jetten zijn werkbezoek startte bij Aeres Farms in Dronten. Rien Komen, voorzitter CvB Aeres verwelkomde hem hartelijk: ‘We zijn trots dat je ons bezoekt op deze zonovergoten dag. We willen graag samen jou aan de slag met de onderwijsvraagstukken die er liggen.’

Een klein uur werd Jetten rondgeleid langs drie verschillende onderdelen: agrotechniek, veehouderij en akkerbouw. Studenten van Aeres MBO en Aeres Hogeschool lieten Jetten kennismaken met de praktijk en de innovatie-vraagstukken waar zij oplossingen voor bedenken. Zo nodigden mbo-studenten hem uit om plaats te nemen in een elektrische trekker en vertelden zij hoe belangrijk deze techniek is voor de sector. Twee andere studenten vertelden over hun ervaringen met zowel de oude als nieuwe agrotechniek. De nieuwe techniek is (nog) niet voor iedereen toegankelijk, daarom is het belangrijk dat wij ook leren om te sleutelen aan trekkers en werktuigen, vertelde een van de studenten. Twee studenten van Aeres Hogeschool lieten Jetten vervolgens kennismaken met de mogelijkheden op het gebied van robotisering en het programmeren van systemen voor de landbouw. 

Ondernemersvaardigheden

Bij het Weidebedrijf vertelden twee studenten van Aeres Warmonderhof hoe belangrijk het voor hen was om ervaring op te doen met het ondernemerschap. Beide studenten komen niet van een bedrijf, maar krijgen op het Weidebedrijf de ruimte en mogelijkheid om aan hun ondernemersvaardigheden te werken. Als laatste bezocht het gezelschap het akkerbouwbedrijf, waar twee studenten Jetten lieten kennismaken met de plantaardige productie en de uitdagingen waar de akkerbouw voor staat. Bijvoorbeeld, rondom gewasbescherming. Aan de hand van een nieuwe veldspuit informeerden de studenten de minister-president over de mogelijkheden van plaatsspecifiek spuiten, om zo met minder gewasbeschermingsmiddelen het gewas gezond te houden en de natuur minder te belasten. 

In gesprek

Na de rondleiding vertrok het gezelschap naar de faculteit in Dronten voor deel twee van het programma. Hier ging Jetten een klein uur in gesprek met VMBO- leerlingen en studenten van Aeres MBO en Aeres Hogeschool. 

Een van de vragen ging over mestwetgeving en stikstof. Onder de studenten zijn er veel zorgen op dit thema. Jetten gaf toe dat het systeem te complex en ingewikkeld is. De sector moet wat hem betreft terug naar gesloten systemen. Hij begrijpt dat dit een behoorlijke opgave wordt voor een klein land als Nederland. ‘We zitten met onder meer LTO en NAJK om tafel om te bepalen wat het ideaal is en waar de sector naar toe wil. Wij zijn ook verantwoordelijk voor de foute keuzes die eerder gemaakt zijn, we moeten nu ook toewerken naar oplossingen.’ Een andere student toonde haar bezorgdheid richting Jetten. Zij komt niet van een agrarisch bedrijf, wil wel een bedrijf runnen, maar vindt het best lastig. ‘Ik vind het erg als mensen geen mogelijkheden zien om een bedrijf te starten of over te nemen. ‘Als jullie als jonge ondernemers geen toekomst zien, zijn wij niet goed bezig’, stelde Jetten. Hij gaf aan dat er in de afgelopen 15 jaar veel discussie over doelen is geweest en richt zijn blik nu op wat er concreet moet gebeuren. 

‘Hoe moet het voedselsysteem er over 10 jaar uit zien en hoe komen we daar, samen met de provincies.’ Hij verwacht dat door zones aan te wijzen in de Natura 2000- gebieden er meer ruimte komt voor de andere gebieden. Hiervoor moeten op nationaal en regionaal niveau afspraken worden gemaakt. ‘In het plan wil ik graag duidelijkheid creëren; waar geven we het geld aan uit. Onder meer aan jonge boeren die een bedrijf willen starten of overnemen, maar ook een betere vergoeding voor bijvoorbeeld agrarisch natuurbeheer.’ Hij vindt het best een spannende ontwikkeling: hoe kun je snel toewerken naar doelsturing op bedrijfsniveau. ‘Het begint met duidelijkheid, iedereen snakt hier naar ‘, zo verwoordde een van de studenten het algemene gevoel in de zaal. 

werkbezoek Rob Jetten bij Aeres Hogeschool Dronten
werkbezoek Rob Jetten bij Aeres Hogeschool Dronten

Voldoende afzetmogelijkheden

Ook op het gebied van biologisch ondernemen kwamen er vragen uit de zaal. Studenten maken zich zorgen over grondprijzen en het uitblijven van voldoende afzetmogelijkheden om de groei te verwezenlijken. Supermarkten hanteren te hoge marges. Biologische producten moeten voor meer mensen toegankelijker zijn. ‘Als jullie de oplossing bedenken tijdens je studie. Laat het me weten’, gaf Jetten zijn publiek mee. Hij ziet hier zeker een rol weggelegd voor de overheid om afspraken hierover te maken. Wat hem betreft komen er gesprekken met de grote marktpartijen, maar ook met banken. 

In het nieuwe regeerakkoord is geld gelabeld om jonge boeren te helpen. ‘We willen graag weten wanneer dit extra budget gewenst is. Bij het opstarten van een bedrijf of juist als het bedrijf een paar jaar op stoom is. Met LTO en NAJK gaan we dit verder uitzoeken.’ Hij deed gelijk een oproep aan de zaal ‘wat heb je nodig en hoe kunnen we jou helpen. Laat het weten.’

Aan het einde van het gesprek hadden de studenten nog een aantal tips voor Jetten. Het belangrijkste advies was ‘blijf in gesprek met de jonge boeren. Maar ook zorg voor duidelijkheid en kom bij ons langs aan de keukentafel. Zorg dat je in het gebied bent als je erover praat.’